Paparazzi
Je kon er enkele miljoenen voor krijgen en het was dan ook geen wonder dat
paparazzi,
freelance persfotografen, er op uit waren een intiem plaatje te schieten van
prinses
Diana en haar nieuwe geliefde de miljardair Dodi Al Fayet. Het kiekje dat
onlangs
in de Daily Mail werd afgedrukt bracht dan ook een vermogen op. Plaatjes van
Diana deden
het overigens altijd goed. Haar beeltenis op de omslag van een tijdschrift was
garantie
voor een verhoogd verkoopcijfer. Diana werd door de pers gebruikt zoals zij de
pers gebruikte ten behoeve van het goede werk dat zij deed en uiteraard ook ten
voordele
van het eigen image. Zij was een fascinerend sprookje en een meeslepende
tragedie
tegelijkertijd. Zij was uiteindelijk, zoals de vos bij de vossenjacht in
Engeland:
opgejaagd tot aan het gewelddadig einde. Nu staat haar beeltenis wellicht voor
het laatst,
tegelijk op de voorpagina's van alle Britse kranten en tijdschriften. En de
vraag
die publiekelijk gesteld wordt is uiteraard niet of de chauffeur misschien
dronken
was, of men zich ten allen tijde aan de snelheidsbepalingen moet houden, maar of
aan de
activiteiten van de persfotografen geen paal en perk gesteld kan worden. De roep
om een gedragscode en wet klonk al voordat het autowrak was opgetakeld. De
fotografen
krijgen de schuld. Maar hoeveel schuld hebben zij? Zijn niet de redacties van de
kranten
en tijdschriften de schuldigen, die miljoenen voor een pikant plaatje van Diana
en
haar geliefde over hadden? Of zij ook niet, maar het hele klootjesvolk dat van
de
privéverhalen van beroemdheden smult en er graag, als het even kan, een
levensecht plaatje
bij heeft?
Zolang die behoefte bestaat zullen er foto's van beroemdheden geproduceerd
worden
en hoe onthullender hoe beter. En natuurlijk, ook Diana zelf is oorzaak en
gevolg
van de aandacht van de fotopers. De fotografen hebben haar gemaakt en menen
recht
op hun eigen maaksel te hebben. Je kunt niet naar believen de rol van
beroemdheid spelen en
als het je even niet uitkomt vragen of ze a.u.b. geen foto's willen maken.
Beroemdheden zullen voor het in stand houden van hun roem, zelfs tegen wil en
dank,
een prijs moeten betalen. En die prijs kan hoog zijn en wordt soms ook op
onverwachte
momenten betaald, bijvoorbeeld in een tunnel nabij de Eiffeltoren. De foto's van
het ongeval worden inmiddels voor 2 miljoen te koop aangeboden. Ik denk wel dat
ze verkocht
worden. Ik denk echter niet dat de meest sensationele foto met de nog herkenbare
beknelde Lady Di door World Press Photo voor haar tentoonstelling geaccepteerd
wordt.
dat zou al te cru zijn. Als het om plaatjes van zichtbaar mensenleed gaat, komen
daarvoor
hooguit de door landmijnen deels van hun ledematen ontdane kinderen uit verre
oorlogsgebieden
in aanmerking. Maar zij zijn dan ook geen beroemdheden en worden, als ze boffen,
slechts eens in hun leven door een echte beroemdheid bezocht.
Roken
Werknemers moeten hun collega's kunnen verbieden dat zij op de werkplek roken.
Doen
ze het toch, dan moeten er juridische stappen tegen hen kunnen worden
ondernomen,
aldus een van de voorgenomen maatregelen van onze minister van Volksgezondheid,
Els
Borst. En gelijk heeft ze, althans op het eerste gezicht, ook op het tweede
gezicht valt
er veel voor te zeggen, maar na even nadenken moet de conclusie zijn dat het een
volstrekt idiote maatregel is. Wat is het geval? Haar redenering dat roken en
dood
een nauwe relatie hebben is inmiddels wel buiten kijf. De veronderstelling van
mevrouw Borst
is dat ook het doodgaan van rokers moet worden tegen gegaan. De vraag is dan: is
die veronderstelling wel juist? Ten eerste, als verstokte rokers de pijp uit
gaan
is dat hun zaak.
En ten tweede, het bijkomend voordeel is dat ze na hun dood nog weinig kosten
voor
de samenleving zullen meebrengen en ten derde, dat met hun verscheiden het ook
met
de milieuonvriendelijke uitstoot gedaan is. Hooguit nog één keer
bij de eventuele
crematie. Zij zullen de collega's niet meer tot last zijn. Het probleem, waaraan
de maatregel
een eind wil maken, is uiteraard ook het onvrijwillig meeroken. En dat gebeurd
inderdaad
vaak op de werkplek. En daar moet nu een eind aan komen. Kennelijk gelooft de
bewindsvrouw niet erg in het resultaat van de TV-campagne "dat lossen we
samen wel op".
Als Jantje het niet kan laten toch te roken op de werkplek kan collega Piet dus
juridische
stappen ondernemen.
Hij geeft Jan aan bij de politie, die vervolgens de verslaafde roker arresteert
een
opsluit om hem of haar via de rechter hetzij tot langdurig verblijf in een
rookvrije
ruimte voor één persoon te laten veroordelen of ter beschikking
van de regering te
laten stellen om in een verbeteringsgesticht voor verslaafden de een na de
andere anti-rookkuur
te laten ondergaan. Het klimaat op de werkplek zal er overigens niet beter op
worden,
maar het biedt wel de mogelijkheid ongewenste, aan tabakswaren verslaafde, bazen
tijdelijk of voorgoed te lozen. Maar wat is een werkplek? Daar waar men
gezamenlijk
arbeid verricht? Daar waar van openbare ruimten sprake is, zal in elk geval een
verbod
gaan gelden. Wat te denken van klanten en prostituees die na gedane arbeid een
strootje opsteken op een van de gemeentewege ingerichte (af-)werkplek? En als de
minister
consequent is, zal ze ook de automobilisten moeten aanpakken. Er is immers
eveneens
een evident verband tussen autorijden en verkeersongevallen. Wie zich in de auto
op de weg begeeft, moet in de toekomst ook bij de politie aangebracht en in de
kraag gevat
kunnen worden. En al helemaal zij die een borrel nuttigen: "Alcohol maakt
meer kapot
dan je lief is". Er is een niet te loochenen verband tussen drinken en
gezondheid.
Wat is er logischer dan een verbod op alcoholische dranken zowel op de werkplek
als
bij moeder thuis? Aan de rechtsongelijkheid tussen drugshandelaren en slijters
kan
dan meteen ook een eind gemaakt worden: waarom de drugshandelaren wel achter de
tralies
en de slijters in Nederland vrij laten rondlopen?
Vanzelfsprekend zou men de buren moeten kunnen aanbrengen als ze met een zak
patat
en bijbehorende fricandellen en kroketten thuis komen. In het belang van de
volksgezondheid
zouden alle snackbars, cafetaria's en dergelijke broeinesten van ongezondheid
uit de weg geruimd moeten worden. Er zal meer blauw op straat moeten. Misschien
een aparte
gezondheidspolitie, een nieuwe korps onder leiding van oud generaal Brinkman?
Naar
verluidt rookt hij sinds kort geen zware pijp meer, maar zullen Dijkstal en
Peper
zich daaraan voorlopig blijven bezondigen.
Algerije
Mensenrechten staan bij ons in Nederland hoog in het vaandel. En niet alleen in
Nederland.
Ieder lid van de Verenigde Naties, inmiddels 185 staten, hebben met hun
handtekening
de Rechten van de Mens bekrachtigd. Maar zoals bekend, is papier geduldig en
tonen de rapporten van mensenrechtenorganisaties aan dat het in veel landen niet
goed,
slecht en soms erbarmelijk met die mensenrechten gesteld is. Het meest
fundamentele
mensenrecht is het recht op leven. De opstellers zijn er kennelijk van uitgegaan
dat mensen niet geboren worden om afgemaakt, gemarteld, opgesloten of geestelijk
gedeformeerd
te worden, maar om je, op grond van je, van andere dieren te onderscheiden,
aanleg,
als mens te verwezenlijken. En als zulks niet het geval is, dan dient dat
gesignaleerd te worden en, als het helemaal de spuigaten uitloopt, dan moet er
actie ondernomen
worden. In uitzonderingsgevallen, als het bijvoorbeeld massale slachtpartijen
betreft
die aan volkerenmoord grenzen of dat ook zijn, dan kan men na zulks
geconstateerd
te hebben op grond van het Genocideverdrag zelfs de nationale grenzen
overschrijden.
Het probleem is wel dat het kwaad dan eerst geschied moet zijn, voordat de
internationale
gemeenschap eventueel actie onderneemt. Een alternatieve mogelijkheid is de
moordpartijen en daarbij behorende vluchtelingenstromen tot een gevaar voor de
wereldvrede
te verklaren en op grond daarvan iets te ondernemen, ook als de regering van het
betreffend land dat niet zo nodig vind. Maar, dat blijkt voorlopig alleen
mogelijk
ten aanzien van relatief zwakke landen: Irak, na de verloren oorlog, kon met
verwijzing naar
de Koerdische vluchtelingen in de bergen en onder druk van de publieke opinie
een
Koerdenreservaat in het Noorden worden afgedwongen. Maar als China de
mensenrechten
massaal zou schenden komen hooguit niet al te serieus gemeende sancties op
economisch gebied
in zicht.
Algerije, dichtbij, aan de overkant van de Middellandse Zee gelegen, wordt
geteisterd
door talloze massale moordpartijen. Een gemiddelde van vijftig moorden per dag
lijkt
niet overdreven. De gruwelijkheid ervan tart iedere beschrijving. Onschuldige
mensen, mannen, vrouwen en kinderen worden op enthousiaste wijze de keel
doorgesneden. Het
geweld heeft al aan 60.000 en, volgens wat ruimere schattingen, aan 150.000
mensen
het leven gekost. De Secretaris-Generaal van de VN, Koffi Annan, heeft laten
weten
dat er toch iets zou moeten gebeuren, bijvoorbeeld op het diplomatieke vlak.
Maar wat? Onder
de roep: "Dat de slachting doorgaat, totdat de macht aan God is",
zouden het vooral
Gods strijders van de GIA zijn, van de Gewapende Islamitische Groep, die de
wandaden
plegen. Maar ook anderen zijn actief, zoals de door de regering ingestelde
patriottische
burgerwachten. En ook de regering zou niet vrijuit gaan: zij zou gebaat zijn bij
zoveel moordpartijen totdat de gewapende oppositie geïsoleerd is komen te
staan en
gemakkelijker met haar kan worden afgerekend. Het doorsnijden van de keel is een
Algerijnse
traditie, het heeft een associatie met het doden van schapen en is derhalve
uiterst
vernederend. Een krantenbericht gewaagde onlangs van enkele details: "Het
gegil van de vrouwen en kinderen bracht de moordenaars geen moment aan het
twijfelen. Ze lachten
luidkeels, iedere keer als er een keel werd doorgesneden." En: "Een
baby werd uit
de armen gerukt van zijn moeder, die de terroristen smeekte haar eerst te doden.
De baby werd onthoofd en verbrand voor de ogen van de ouders". De
internationale gemeenschap
staat machteloos. De vluchtelingen verlaten wel hun dorpen, maar steken niet
massaal
de nationale grenzen over. Maar de bevolking van het soevereine land Algerije
zal
nog lang wakker liggen van het gegil van de slachtoffers. De wereldvrede zal er
echter
geenszins door in gevaar komen. We treuren over de gewelddadige dood van prinses
Diana, die als gevolg van een dronken chauffeur, vier maal te hard rijden en
achtervolgende fotografen het leven moest laten. Maar bij het lot van de
onschuldige slachtoffers
in Algerije kunnen we niet stil staan: ze hebben geen sterallures, zijn geen
ex-lid
van een koninklijk huis en er zijn geen paparazzi die hen hinderlijk volgen. Na
de
begrafenis van Diana gaan we over tot de orde van de dag, die voor velen in
Algerije
alleen een nacht van verschrikkingen is.
